سقوط یا زوال دعوا

سقوط یا زوال دعوا به چه معناست؟

مفهوم حقوقی زوال دعوا:

بر اساس اصل سی و چهارم قانون اساسی : «دادخواهی حق مسلم هر فرد است و هرکس می تواند به منظور دادخواهی به دادگاه های صالح رجوع کند. همه افراد ملت حق دارند این گونه دادگاه ها را در دسترس داشته باشند و هیچکس را نمی توان از دادگاهی که به موجب قانون حق مراجعه به آن را دارد منع نمود». در مواردی ممکن است حق اقامه دعوا از شخصی که اصولا از این حق برخوردار است سلب شود که به آن در اصطلاح حقوقی زوال دعوا گفته می شود.

  • زوال در لغت به معنای از بین رفتن و نابودی آمده است.
  • زوال دعوا دارای دو مفهوم خاص و عام است.

زوال دعوا در معنای عام به معنای از بین رفتن دعوایی است که خواهان به آن اقدام کرده است . اما زوال دعوا در معنای خاص معمولا نتیجه صادر شدن حکم قطعی است که اختلاف را حل و فصل می کند .

موارد زوال دعوا:

زوال دعوا به مفهوم اخص معمولا نتیجه صدور حکم قطعی است که اختلاف را حل و فصل می کند. در حقیقت هر حقی که در عمل یا بنا بر ادعا مورد تضییع یا انکار قرار بگیرد دارنده آن حق مراجعه به مراجع صالح برای اقامه دعوا را خواهد داشت. چنانچه این دعوا منجر به صدور حکم قطعی بشود، به اعتبار امر قضاوت شده دعوا زایل می شود. زوال دعوا ممکن است پیامد زوال حق اصلی باشد بنابراین ، در مواردی که حق اصلی زائل می شود ، دعوا نیز به تبع آن زایل می شود . مانند اینکه صاحب حق از امتیازی که دارد به طور ارادی بگذرد که در این صورت ، چون از حق خود گذشته است ، حق اقامه دعوا نیز از بین می رود .

همچنین ، زوال دعوا ممکن است ناشی از صرفنظر کردن خواهان از دعوا باشد که در این صورت ، دادگاه قرار سقوط دعوا صادر می کند . در مواردی نیز زوال دعوا غیر ارادی است . برای مثال ، چنانچه صفت بدهکار و طلبکار در یک شخص واحد جمع بشود ، حق زائل می شود . مثلا اگر شخصی از دیگری طلبکار بوده و در عین حال ، به آن شخص به همان مقدار بدهکار باشد ، دیگر حقی نخواهد داشت که به موجب آن اقامه دعوا کند .

یکی دیگر از موارد زوال دعوا ، استرداد دعوا است . اما در صورتی که دعوا مسترد بشود ، موجب زوال دعوا به مفهوم اخص نمی شود . نکته مهمی که وجود دارد این است که فوت دارنده حق اقامه دعوا یا طرف مقابل وی ، اصولا موجب زوال دعوا نمی شود و دعوا باقی می ماند . اما در موارد استثنایی ممکن است که فوت یکی از طرفین دعوا را زائل کند . بعنوان مثال ، در دعوای طلاق یا تمکین که دعوا بسته به وجود شخص است با فوت یکی از طرفین ، دعوا نیز از بین خواهد رفت. دادگاه ها مکلفند در صورت تنازع بین اشخاص رفع تنازع نمایند، این رفع تنازع ممکن است از سوی خواهان و وکیل وی و یا از سوی خوانده یا وکیل وی و یا از سوی طرفین و وکلای آنها نیز صورت پذیرد و موجبات زوال دادرسی را فراهم نماید. کلمه‌ی دادرسی حاصل مصدر است و در لغت به معنای به داد مظلوم رسیدن، قضا و محاکمه است و نیز رسیدگی به دادخواهی دادخواه و عمل دادرس را دادرسی می‌گویند.

 

موسسه حقوقی عدالت آریایی با بهره گیری از بهترین وکیل حقوقی تهران تا انتهای مسیر حقوقی همراه شماست.

منبع :گوگل

 

احساس خود را درباره این مقاله بگویید 1 نظر

4 1
سقوط یا زوال دعوا به چه معناست؟

نظری دهید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این را به اشتراک بگذارید

کپی لینک در کلیپ بورد

کپی